عدالت حتی با دشمن
در جنگ جمل، وقتى مردم بصره، شكست خوردند و پا به فرار گذاشتند، سربازان اسلام آنها را تعقیب مى كردند، در این جنگ و گریز، زنى حامله از اهالى بصره، وحشت زده مى دوید، كه به سختى بر زمین خورد و او و بچه سقط شده اش مردند.
وقتى این منظره رقّت بار را به امام على علیه السلام اطّلاع دادند، بسیار ناراحت شد، دستور داد كه شوهر آن خانم را بیاورند. وقتى مرد حاضر شد، امام علیه السلام از شاهدان واقعه پرسید:
كدامیك زودتر جان سپردند، مادر یا فرزند؟
جواب دادند: فرزند زودتر مرد.
امام این دستور را صادر فرمود:
دو ثلث دیه فرزند، و نصف دیه زن را به شوهر بدهند و یك ثلث دیه فرزند و نصف دیه زن را به خویشاوندان او بپردازند.(5)
با اینكه مردم بصره شورش كردند، و 500 تن از یاران امام على علیه السلام را قبل از آغاز جنگ كشتند، و با امام جنگیدند، و هم اكنون شكست خوردند، در صورتى كه براى ملّت شكست خورده در تمام جنگ ها حق و حقوق و اختیارى قائل نیستند، امّا امیرالمومنین علیه السلام كه الگوى كامل بشریت است، حقوق دشمن خود را نیز مى پردازد، و از حادثه یاد شده، اندوهناك مى شود.
ادامه دارد . . .